وثائـــــــــــــــــق

ترجمة المقابلة الصحفية التي اجراها  موقع ( رووداونت ) مع داود باغستاني في منتصف 2008

صوت الشبك  _ 23_10_2009


الترجمة للمقابلة الصحفية كما أجراها موقع ( رووداونت ) مع داود باغستاني ،
س : كيف فكرت في هذا الظرف العراقي العصيب أن تزور اسرائيل ؟
جـ : زرت اسرائيل بدعوة من شمعون بيرس ، وهو صديق قديم منذ 34 عاماً ، عند الوصول رحبوا بيّ بحرارة ، كنت قد زرتُ اسرائيل عام 1970 ، وانا فخور بعلاقاتي مع اسرائيل ولن أخجل من ذلك .
س : متى تعرفت على شمعون بيرس ؟
جـ : في عام 1970 ، وقبل هذا التأريخ ، أي في عام 1967 كنت على علاقة مع موشي دايان وكولدا مائير ، كلهم أصدقاء حميميين ليّ ..
س : نستطيع القول ، من خلال زوجتك أقمت تلك العلاقة ؟
جـ : لا ، كنت على علاقة معهم قبل ذلك .. ولكن نحن الكورد لدينا نواقص من خلال العلاقات الدبلوماسية ، وما أشرت إليه ( الزوجة ) قد أكمل تلك النواقص .
ـ وكنت دوماً أقييم تلك العلاقات ، ولا علاقة لأي حزب أو التنظيم ، دوماً أصنع علاقاتي وارتباطاتي بنفسي .
س : عندما كنت في سجن أبو غريب ، هل كان نظام البعث على علم بعلاقاتك مع اسرائيل ؟
جـ : نعم ، كانوا يسألون ، ولكن لم أقل بان ليّ العلاقات معهم ، وكنت أجيبهم، لو كان ليّ علاقات معهم ، فإني أرحب بذلك .. لاننا ليس لنا أية مشكلة مع اسرائيل .
س : إذن لم يكن يملكون الدليل ؟
ج : لا ، مجرد كلام .. كما يقال هنا ، ان داود باغستاني على علاقة مع اسرائيل منذ عشرون عاماً ، وأنا أفتخر بتلك العلاقات مع اسرائيل وليّ علاقات مع أمريكا وأوربا وأنا مرفوع الرأس .
س : ما سبب دعوتك الاخيرة ؟
جـ : بمناسبة الذكرى الستون على تأسيس دولة اسرائيل .. والدعوة كانت موجهة لكثير من الشخصيات العالمية ، مثل جيمي كارتر وكلينتن وعدد من الشخصيات الاوربية والعالمية ... وعندما تلقيت الدعوة ، قلت لهم لا أملك امكانيات معينة .. أجابوا ، نحن نرتب لك ذلك .
س : أي طريق سلكت ؟
جـ : من الاردن ، الطريف هو ، عند حدود الاردنية ـ الاسرائيلية ، سألوني هل أنت كوردي .. أجبت بنعم ، قالوا ، هل لديكم الاسرائيليين ؟
أجبت بنعم ، وكم هم .. قلت ، والله أقل بما لديكم في مطاركم !
ثم سألوا ، هل في جوازك فيزا اسرائيلية ؟
أجبت بالتأكيد !
قالوا ، هل نستطيع رؤية ذلك ؟
أجبت ، منذ خمسون عاماً وأنا أقدم خدماتي ، هل تريدون استدراجي ، لست بغشيم !
س : كم يوم بقيت هناك ؟
جـ :سبعة أيام ! وفي البرلمان الاسرائيلي ، ألقيت كلمة .. شمعون بيرس قال ، نحن نشكر كاك داود حيث ومنذ 34 عاماً وهو صديق دولة اسرائيل والشعب الاسرائيلي ونحن نفتخر بذلك .. بدوري قلت ، لقد حرم الفلسطينيين من حقوقهم .. ونفرح لينالوا حقوقهم ، ولن أنسى شعبي ، فالشعب الكوردي حرم من حقوقه منذ آلاف السنين .
س : كتبت صحيفة الاهالي ، انك كسياسي عراقي مستقل قمت بتلك الزيارة.. منذ متى حصلت على الجنسية العراقية ؟
جـ : والله لا أعلم ، امرأة سيئة ، تأخذ جنسيتها في أوربا خلال خمسة أعوام .. ولو بيقيت هنا مدة خمسون عاماً وأنا محروم من الجنسية ، فاطرح هذا السؤال على حكومتكم ؟
س : من رأيت في اسرائيل ؟
ج : شمعون بيرس ، يهود باراك ، يوسي بيلين وأعضاء البرلمان !
س : هل لدى الكورد ، مشاكل معينة مع اسرائيل .. بعد اختطاف عبدالله أوجلان في كينيا وهل حدثتهم عن علاقة اسرائيل ودورهم في عملية الاختطاف .. بعد توجيه الاكراد في تركيا انتقادات حادة تجاه اسرائيل ؟
جـ : ليست لاسرائيل أية علاقة في اعتقال عبدالله أوجلان !
س : هل تحدثت مع المسئولين الاسرائيليين بهذا الصدد ؟
جـ : تحدثنا ، ووجهت رسالة إلى الاسرائيليين بهذا الصدد .. قالوا ، نحن ليس لدينا أية مشكلة مع PKK وكل ما يقال هو كذب .. وليس لهم اليد في ذلك .. ولا يخفون شيئ ضد الكورد .
س : أعلن موساد في هذه الايام بانهم ليس لهم أي علاقة في اعتقال عبدالله اوجلان ؟
جـ : بعد عودتي تحدثوا عن ذلك .
س : هل رأيت الموساد ؟
جـ : أنا من موساد ، ولست بحاجة كي أراهم ، هم بحاجة إلى رؤيتي ، أنا أحد مرجعياتهم !
س : في العراق ؟
جـ : في كل مكان !
س : بصورة عامة ما هي تصوراتهم عن كوردستان الجنوبي والشمالي؟
جـ : هم باختصار يقولون ، يجب بقاء PKK ولكن يجب أن يبقوا أقوياء في كوردستان الجنوبي .. وعليهم وضع ( كونترول ) على المياه ، وعلى PKK تشديد سيطرتهم على مياه دجلة والفرات ، عندما يتمكنون على تلك السيطرة ، فالعرب وآخرون مجبرون على الاعتراف بهم .
س : هل حدثت الاسرائيليون لماذا يزودون تركيا بالاسلحة ؟
جـ : حدثتهم عن كل شيئ ، هم يقولون ان ما يتحدث به PKK غير صحيح .. وليس لنا أية علاقة في خطف واعتقال أوجلان .. ولو كنا نريد ذلك ، لتمكنا من اختطافه في دمشق ، لكن لم نفعل ذلك ولن نفعله .
س : وهل أنت واثق من كلام الاسرائيليين وعدم علاقتهم بما حدث ؟
جـ : نعم ، لأن الموساد أو أية مؤسسة اسرائيلية الاخرى ، يتحركون وفق الدستور وقرار البرلمان ، ولا يتجاوزن ذلك .
س : هل لديكم رسالة كي نقول ، على عبدالله اوجلان و PKK أن يكفوا عن اتهام اسرائيل وذلك في اختطاف واعتقال اوجلان ؟
جـ : هم قالوا ، لم نجيبهم في وقته ، اعتقاداً منا بأنهم بحاجة لتلك الاحاديث، بالنسبة إلى إيران أو أماكن أخرى .. ونحن لا علاقة لنا بما حدث ولا لنا يد في ذلك ونحن بعيدون .
س : كيف ينظرون على الاوضاع في أقليم كوردستان ؟
جـ : بصورة سيئة !
س : لماذا ؟
جـ : لديهم الكثير من العتاب ، على الطالباني و هوشيار زيباري .. هم يقولون ، الرئيس العراقي كوردي ووزير الخارجية كوردي ، نحن لا نطالبهم بزيارتنا ، ولكن كان باستطاعتهم زيارة محمود عباس ، ويقولوا لهم بان مطاليبكم محقة ثم نذهب ونتحدث مع الاسرائيليين .. ولكن قالوا ، ان الكورد لا يستفيدون من مصاعيبهم ، هكذا كان عتابهم .هم هكذا يرون مستقبل أقليم كوردستان ... هم يقولون ، الكورد يستعجل في بعض القضايا والذي عليهم التأني .. وكسولين في قضايا أخرى الذي يترتب عليهم الاستعجال .
س : مثل ماذا ؟
جـ : مثل قانون النفط ، وبعض الاسئلة الاخرى الصعبة .. هم مرتاحون لاقامة بعض المؤسسات النفطية في كوردستان .هم يرون بامكانية تقوية المركزية في العراق مرة أخرى ... وظهور صدام آخر في العراق .
هم يقولون ، بان مقتدى الصدر قد قام بافعال جيدة جداً ، ولكن العراقيين لا يفهمون ذلك وخاصة الكورد .
مقتدى تمكن من تفريق الشيعة والسنة .. وتمكن من تحجيم الشيعة وقام باعمال في غاية الصعوبة .. ويجب المحافظة عليه ، هكذا هم يرون ، وأنا أيضاً أرى ذلك .
س : عندما ذهب ميثال الالوسي إلى اسرائيل ، قدم ولديه كضحية .. آلا تخشى من ذلك ؟
جـ : أنا أخشى من شيئ واحد وهو عندما أبتعد عن أفكاري وخدمة شعبي .. ولا أخشى من أي شيئ آخر .
س : الآن أنت مع هيئة النزاهة ؟
جـ : أنا في هيئة النزاهة ومع الأمم المتحدة أيضاً !
س : ألا تخشى من الحكومة العراقية بعد زيارتك الآخيرة لإسرائيل وتطرد؟
جـ : الحكومة العراقية جميعهم حرامية ولديّ ملفاتهم من يستطيع طردي، أنا الذي أستطيع طردهم ، وهم لا يستطيعون فعل ذلك ..
س : إذن لن تخشى من شيئ من الناحية الأمنية ؟
جـ : إن الذي خلفه اسرائيل ، لا يخشى أحداً .
س : نستطيع القول ، بان هناك حديث سري بين العراق واسرائيل ، هل شعرت بذلك ؟
جـ : لا ، لم أشعر بذلك .. لكن أنا أقوم بذلك ، لا باسم الحكومة العراقية بل باسم الشعب العراقي لانني واحد من الشعب العراقي .. نحن كالشعب الكوردي وشعب العراق ، لا توجد لدينا مشاكل مع اسرائيل .. واسرائيل لم يحتل أراضينا .. نحن ضربنا بالاسلحة الكيمياوية ، بعكس ذلك تلك الدول لديهم مشاكل مع اسرائيل ، ويقبلون أقدام اسرائيل من أجل حل مشاكلهم ، طيب نحن ليس لدينا مشاكل معهم لماذا نخلق مشاكل لانفسنا .. باعتراف جميع دول العالم اسرائيل رقم صعب في العالم .. إذن نحن ككورد وكعراقيين لماذا نخلق مشاكل لانفسنا .
س : بعض المثقفين الكورد ، يقولون ، ان الكورد في موقع جغرافي ولا يجب أن يقيم العلاقات مع اسرائيل .. ما هو رأيك بهذا التوجه ؟
جـ : فليتفضلوا ويقولوا ما يشاؤن وليغرقوا في المياه العميقة . الكورد شعب يمارس السياسة والعبادة لله ، والسياسة للحياة . لا أحد خرب البيت الكوردي ، سوى هؤلاء الاكراد ، دوماً يخوفننا بعلاقاتنا مع اسرائيل، لماذا نخاف . اسرائيل ، لا طهران ولا دمشق ولا أنقرة .
س : ما فائدة زيارتك بالنسبة إلى العراق وكوردستان ؟
جـ : زيارتي الى اسرائيل من الصعب أن يفهموا ، نحن ككورد والعراق ليس لدينا مشاكل مع اسرائيل . الصعوبة كانت ، في زيارتي هذه ولأول مرة في تاريخ الكورد ، شمعون بيرس يقدم دعوة رسمية لمواطن كوردي باسم اسرائيل .
س : ماذا كانت رسالتك إلى اسرائيل ؟
جـ : رسالتي إلى اسرائيل ، نحن لا نعادي اسرائيل ، ولا نحب ان يقوم اسرائيل تقديم مساعدة إلى تركيا ضدنا .. ويقدموا طائرات ( سيخور ) والقيام بتدريب الجيش التركي .. واني أوصلت هذه الرسالة إلى شمعون بيرس .
س : وبماذا أجاب ؟
جـ : قال هذا غير صحيح ، نحن لا نعادي PKK الذي نفعله مع تركيا شيئ آخر لا يتعلق بالكورد ... يمكن اعتبار ذلك وهو يتعلق تجاه إيران وأشياء أخرى ، قال ، قد أخطئنا مرة ولا نكرر ذلك مرة أخرى .
س : من أخطأ ؟
جـ : اسرائيل .
س : ماذا كان رد فعلهم ؟
جـ : لا شيئ ، عظمة اسرائيل هي عدم ردود الفعل .
س : لديك معلومة ، ان الاطفال العراقيين يذهبون إلى اسرائيل للمعالجة ؟
جـ : نعم ، كان بعض الاطفال العراقيين يعانون من مرض القلب ، وكانوا بحاجة للمعالجة ، كانت هناك بعض الدول تطلب فيزا ، وكي يحصلوا على مرادهم ، كانوا بحاجة إلى بيع مساكنهم ، دولة اسرائيل قالت ، ليأتوا وأهلاً بهم .. وبدوري شكرتهم على تلك البادرة .
س : يقال هناك تنظيم في بغداد قام بذلك ؟
جـ : لا يوجد أي تنظيم ، ذهبوا إلى الاردن وهناك تم كل شيئ وليس في بغداد

ادناه رابط الموقع الذي نشر المقابلة  .
http://www.rudaw.net/details.aspx?pa...vpeyvyn&id=200

 النص باللغة الكردية

22-05-2008
داود باغستانی: ئیسرائیل گله‌یی له‌ تاڵه‌بانی و وشیار زێباری هه‌بوو
 

 

* چۆن بوو له‌م كاته‌ گڕگرتووه‌ی عێراقدا بیرت له‌وه‌ كرده‌وه‌ بچیه‌ ئیسرائیل؟

- من له‌ سه‌ر داوه‌تى شیمۆن پێرز چووم، كه‌ دۆستێكی له‌ مێژینه‌ی منه‌ و 34 ساڵه‌ دۆستی یه‌كترین. پێشوازییه‌كی زۆر گه‌رمیشیان لێكردم. من له‌ساڵی 1970یش چوومه‌ ئیسرائیل و، زۆر سه‌ربه‌رزم به‌و په‌یوه‌ندییه‌م له‌گه‌ڵ ئیسرائیل و شه‌رمی لێناكه‌م.

*یه‌كه‌مجار كه‌ى شیمۆن پێرزت ناسیوه‌؟

- ساڵى 1970، چونكه‌ پێشتر له‌ ساڵی 1967 په‌یوه‌ندیم له‌ گه‌ڵ موشێ دایان و گۆڵدا مائیر هه‌بوو، هه‌موویان هه‌ڤاڵ و دۆستی من بوون.

* ده‌گوترێ له‌ رێگه‌ى پیانكای هاوسه‌رته‌وه‌ ئه‌و په‌یوه‌ندیت دروستكردووه‌؟

- نا، پێش پیانكاش په‌یوه‌ندیم هه‌بوو، به‌ڵام ئێمه‌ی كورد له‌ رووی په‌یوه‌ندی دیپلۆماسی كه‌موكوڕیمان هه‌ن و پیانكا ئه‌و كه‌موكوڕیانه‌شی ته‌واو كرد. به‌ڵام وه‌كوتر من خۆم په‌یوه‌ندیم دروستكرد و په‌یوه‌ندیكردنه‌كه‌م له‌ رێگه‌ى هیچ حیزب و هێزێكه‌وه‌ نه‌بووه‌، هه‌میشه‌ خۆم په‌یوه‌ندییه‌كانى خۆم دروستكردوون.

* ئه‌و كاته‌ى له‌ زیندانی ئه‌بوغرێب بووی، رژێمی به‌عس نه‌یده‌زانی په‌یوه‌ندیت له‌ گه‌ڵ ئیسرائیل هه‌یه‌؟

- به‌ڵێ. پرسیاریان ده‌كرد، به‌ڵام من نه‌مده‌گوت په‌یوه‌ندیم هه‌مه‌، پێمده‌گوتن ئه‌گه‌ر په‌یوه‌ندیم هه‌مبێت من پێی مه‌منوونم، چونكه‌ ئێمه‌ هیچ كێشه‌یه‌كمان له‌گه‌ڵ ئیسرائیل نییه‌.

* واته‌ هیچ به‌ڵگه‌یه‌كیان نه‌بوو؟

- نه‌خێر ته‌نیا قسه‌یان هه‌بوو. وه‌ك چۆن ئه‌وه‌ بیست ساڵه‌ لێره‌ ده‌ڵێن داود باغستانى په‌یوه‌ندی له‌ گه‌ڵ ئیسرائیل هه‌یه‌، منیش شانازی پێوه‌ده‌كه‌م كه‌ په‌یوه‌ندیم له‌گه‌ڵ ئیسرائیل و ئه‌مریكا و ئه‌وروپا هه‌یه‌ و پێی سه‌ربه‌رزم.

* داوه‌تكردنی ئه‌مجاره‌ت به‌هۆی چیه‌وه‌ بوو؟

-به‌بۆنه‌ی بیره‌وه‌ری  شه‌ست ساڵه‌ى دامه‌زراندنى ده‌وڵه‌تى ئیسرائیل بوو. زۆر كه‌سایه‌تی جیهانی وه‌ك  جێمی كارته‌ر، كلینتن و كۆمه‌ڵێك كه‌سایه‌تى ئه‌وروپی و جیهانیش داوه‌تكرابوون. كه‌ داوه‌تكرام پێمگوتن بارودۆخم  له‌بار نییه‌، وتیان ئێمه‌ بۆت رێكده‌خه‌ین.

* له‌ كوێوه‌ چووی؟

- له‌ ئوردنه‌وه‌، خۆش ئه‌وه‌ بوو له‌سه‌ر سنووری ئوردن-ئیسرائیل، ئوردنیه‌كان وتیان تۆ كوردیت، وتم به‌ڵێ، وتیان ئیسرائیلیتان له‌لا هه‌ن، وتم به‌ڵێ، وتیان چه‌ندتان لایه‌، وتم وه‌ڵڵاهى له‌وه‌ كه‌متره‌ كه‌ له‌ باڵیۆزخانه‌كه‌یان لای ئێوه‌ هه‌ن.

*واته‌ ڤیزاى ئیسرائیلی به‌ پاسپۆرته‌كه‌ته‌وه‌ هه‌یه‌؟

- بێگومان.

* ئێستا ده‌توانیت نیشمان بده‌ی؟

- چما من غه‌شیمم؟ په‌نجا ساڵه‌ خزمه‌ت ده‌كه‌م، تۆ هاتوویت من ئیستدراج بكه‌ی.

* چه‌ند رۆژ له‌وێ مایته‌وه‌؟

- حه‌فت رۆژ. من له‌ كنێستی ئیسرائیل (په‌رله‌مان) وته‌م پێشكێش كرد، شیمۆن پێرز وتى سوپاسی كاك داود ده‌كه‌ین، كه‌ 34 ساڵه‌ دۆستی ده‌وڵه‌ت و میلله‌تى ئیسرائیله‌ و سه‌رمان پێی به‌رزه‌ و منیش وتم میلله‌تى فه‌له‌ستین مافی خوراوه‌ و پێمان خۆشه‌ ئه‌وانیش بگه‌نه‌ مافی خۆیان، به‌ڵام میلله‌تى ئیسرائیلیش به‌ سه‌تان ساڵ سته‌میان لێكراوه‌ و من گه‌له‌كه‌شم له‌بیرناكه‌م وه‌ك كورد كه‌ هه‌زاران ساڵه‌ سته‌می لێده‌كرێت.

*له‌ ئه‌هالی نووسراوه‌ تۆ وه‌ك سیاسه‌تمه‌دارى عێراقیی سه‌ربه‌خۆ سه‌ردانه‌كه‌ت كردووه‌، له‌ كه‌یه‌وه‌ ره‌گه‌زنامه‌ى عێراقیت وه‌رگرتووه‌؟

- وه‌ڵڵا نازانم، ژنێكی خراپ به‌ پێنج ساڵ له‌ئه‌وروپا ره‌گه‌زنامه‌ وه‌رده‌گرێ، ئه‌گه‌ر من په‌نجا ساڵ لێره‌ بێ ره‌گه‌زنامه‌ بم ئه‌وه‌ له‌ حكوومه‌ته‌كه‌ى خۆتان بپرسه‌.

* له‌ ئیسرائیل كێت بینی؟

- شیمۆن پێرز، ئیهود باراك، یوسی بێلین و ئه‌ندامانى په‌رله‌مان.

* لای كورد تێروانینی جیاواز له‌ سه‌ر ئیسرائیل هه‌یه‌، دواى رفاندنی عه‌بدوڵڵا ئۆجه‌لان له‌كینیا و باسكردن له‌ رۆڵی ئیسرائیل له‌و رفاندنه‌دا، ره‌خنه‌یه‌كی تووند له‌باكووری كوردستان دژی ئیسرائیل په‌یدابووه‌؟

- هیچ په‌یوه‌ندییه‌كى ئیسرائیل به‌ گرتنى عه‌بدوڵڵا ئۆجه‌لانه‌وه‌ نییه‌.

* له‌و باره‌وه‌ قسه‌ت له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی ئیسرائیل كرد؟

- قسه‌مان كرد و په‌یامێكی مراد قه‌ره‌یلانیشم بۆ ئیسرائیلییه‌كان برد، وتیان ئێمى هیچ كێشه‌یه‌كمان له‌گه‌ڵ پ ك ك  نییه‌ و درۆیه‌ ئێمه‌ ده‌ستمان له‌وه‌دا نه‌بووه‌. ئه‌وان هیچ شتێكی شاراوه‌یان دژی كورد نییه‌.

* له‌م رۆژانه‌شدا مۆساد، رایگه‌یاند كه‌ په‌یوه‌ندییان به‌ گرتنى عه‌بدوڵڵا ئۆجه‌لانه‌وه‌ نییه‌؟

- دواى ئه‌وه‌ى من هاتمه‌وه‌ ئه‌و قسانه‌ كران.

* تۆ مۆسادت بینی؟

- من بۆ خۆم مۆسادم و پێویستم به‌وه‌ نییه‌ مۆساد بیبینم. ئه‌وان من ده‌بینن، ئه‌وان ناچارن، من یه‌كێكم له‌ مه‌رجه‌عه‌كانیان.

* له‌ عێراق؟

- له‌ هه‌موو شوێنێك.

* ئه‌وان به‌ گشتی تێڕوانینیان له‌سه‌ر باكوور و باشووری كوردستان چییه‌؟

-ئه‌وان به‌ كورتى ده‌ڵێن پێویسته‌ پ ك ك بمێنێت، به‌ڵام پێویسته‌ له‌ ناو باكوور به‌هێز بێت، پێویسته‌ كۆنترۆلی به‌سه‌ر ئاوه‌وه‌ هه‌بێت، پێویسته‌ پ ك ك ئاوی دیجله‌ و فورات بخاته‌ ژێر كۆنترۆلی خۆی . كه‌ ئه‌وه‌یان كرد عه‌ره‌بیش دانی پێداده‌نێن و هه‌موو كه‌س ناچارن قه‌بووڵی بكات .

* له‌وێ باسی ئه‌وه‌تكرد كه‌ ئیسرائیل بۆچی چه‌ك ده‌داته‌ توركیا؟

-باسی هه‌موو شتێكم كرد، ئه‌وان ده‌ڵێن ئه‌وه‌ی پ ك ك ده‌ڵێ راست نییه‌ وئێمه‌ ده‌ستمان له‌ گرتنى عه‌بدوڵڵا ئۆجه‌لاندا نه‌بووه‌، ئه‌گه‌ر بمانویستبایه‌ ده‌مانتوانى عه‌بدوڵڵا ئۆجه‌لان له‌ شام بڕفێنین، به‌ڵام شتی وامان نه‌كردووه‌ و ناشیكه‌ین.

* خۆت باوه‌ڕت به‌وه‌ هه‌یه‌ ده‌ستی ئیسرائیلی تێدا نه‌بێت؟

-به‌ڵێ، چونكه‌ موساد یان هه‌ر ده‌زگایه‌كی دیكه‌ی ئیسرائیلی كه‌ كار ده‌كه‌ن به‌ گوێره‌ى ده‌ستوور و بڕیاری په‌رله‌مان كار ده‌كه‌ن، كارێكی پێچه‌وانه‌ی ئه‌وه‌ ناكه‌ن.

* هیچ په‌یامێكیان نه‌بوو كه‌ بڵێن با عه‌بدوڵڵا ئۆجه‌لان و پ ك ك ئه‌وه‌نده‌ نه‌ڵێن ئیسرائیل ده‌ستی له‌ رفاندنه‌كه‌ و گرتنه‌كه‌دا هه‌بوو؟

- ئه‌وان وتیان كاتی خۆی وه‌ڵاممان نه‌دانه‌وه‌، چونكه‌ گوتمان له‌وانه‌یه‌ پێویستییان به‌و قسانه‌بێت، بۆ ئێران و شوێنی دیكه‌، به‌ڵام هیچ ده‌ستێكمان له‌و مه‌سه‌له‌یه‌دا نییه‌ و لێوه‌ى دوورین.

* چۆن ته‌ماشای دۆخی هه‌رێمی كوردستان ده‌كه‌ن؟

- زۆر خراپ.

* بۆچی؟

- زۆر گله‌ییان له‌ تاڵه‌بانی و زێباری هه‌بوو. ئه‌وان ده‌ڵێن سه‌رۆكی عێراق كورده‌، وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ كورده‌، ئێمه‌ ناڵێین با بێن سه‌ردانمان بكه‌ن، به‌ڵام ده‌یانتوانى بچنه‌ لای مه‌حموود عه‌باس و بیانگوتایه‌ داواى ئێوه‌ ره‌وایه‌ و ده‌چین له‌ گه‌ڵ ئیسرائیلیش قسه‌ ده‌كه‌ین. به‌ڵام وتیان كورد نازانێ سوود له‌ ده‌رفه‌ته‌كان وه‌ربگرێ . ئه‌و گله‌ییه‌یان هه‌بوو.

* ئه‌وان دواڕۆژی هه‌رێمی كوردستان وا ده‌بینن كه‌ به‌ره‌و سه‌قامگیری ده‌چێت؟

- بڕوایان به‌وه‌ هه‌یه‌، به‌ڵام ده‌ڵێن كورد له‌ هه‌ندێك جێ په‌له‌ ده‌كه‌ن كه‌ پێویست نییه‌، له‌ هه‌ندێ بواریشدا سستن كه‌ پێویسته‌ په‌له‌ بكه‌ن.

* وه‌كو چی؟

- وه‌كو یاسای نه‌وت و هه‌ندێ پرسی دیكه‌ی گرنگ.

* ئه‌وان پێیان خۆشه‌ كه‌ ئه‌و كۆنتراكته‌ نه‌وتییانه‌ی كوردستان دروست بوون؟

- بێگومان.

* وایده‌بینن سه‌نترالیزم له‌ عێراق جارێكیتر  به‌هێز ببێته‌وه‌ و كوردستان تێدابچێت و سه‌دامێكی دیكه‌ له‌ عێراق دروستببێ؟

- ئه‌وان ده‌ڵێن موقته‌دا سه‌در كارێكی زۆر باشی كردووه‌، به‌ڵام هه‌موو عێراقی تێناگه‌ن به‌ تایبه‌تى كورد.

* كه‌ شیعه‌ و سوننه‌ى له‌ یه‌ك كردووه‌؟

-نا كه‌ شیعه‌ى ته‌حجیم كرد. موقته‌دا شیعه‌ى ته‌حجیم كرد و كارێكی گرینگ ده‌كات ده‌پێ بپارێزرێت، ئه‌وه‌ بۆچوونى ئه‌وانه‌ و بۆچوونى منیش وه‌ك ئه‌وانه‌.

*ئه‌و كاته‌ى میسال ئالووسی چووه‌ ئیسرائیل، دوو كوڕی تیرۆركران، تۆ له‌ خۆت ناترسی؟

- من ته‌نیا له‌ یه‌ك شت ده‌ترسم، ئه‌ز ل باوه‌ڕیا خۆ ده‌ترسم كه‌ درۆ له‌ گه‌ڵ بیروباوه‌ڕی خۆم بكه‌م، ئه‌گینا له‌ هیچ  ناترسم.

* ئێستاش له‌ ده‌سته‌ى نه‌زاهه‌ى؟

- من له‌ ده‌سته‌ى نه‌زاهه‌م و له‌ نه‌ته‌وه‌ یه‌كگرتووه‌كانیشم.

* ئه‌ى له‌وه‌ ناترسی حكوومه‌تى عێراق دواى ئه‌م سه‌ردانه‌ت بۆ ئیسرائیل ده‌رت بكات ؟

- حكوومه‌تى عێراقی هه‌موویان دزن و فایلی وان له‌ لای منه‌ و كێ من ده‌رده‌كات، من ده‌توانم ئه‌وان ده‌ر بكه‌م، ئه‌وان ناتوانن من ده‌ربكه‌ن.

* واته‌ هیچ ترسێكت له‌ سه‌ر ئه‌منییه‌تى خۆت نییه‌؟

- تو خوا كه‌سێك ئیسرائیلی له‌ پشت بێ  له‌ كێ ده‌ترسێ.

*ده‌گوترێ گفتووگۆیه‌كی نهێنی له‌نێوان عێراق و ئیسرائیل هه‌یه‌، هه‌ستت به‌وه‌ كردووه‌؟

-نا هه‌ستم پێنه‌كردووه‌، به‌ڵام كردوومه‌. ئه‌و گفتوگۆیه‌ من كردوومه‌، نه‌ك به‌ ناوى حكوومه‌تى عێراقه‌وه‌، به‌ ناوى میلله‌تى عێراقه‌وه‌ وه‌ك یه‌كێك له‌ میلله‌تى عێراق . ئێمه‌ وه‌ك میلله‌تی كورد و میلله‌تی عێراق هیچ كێشه‌یه‌كمان له‌ گه‌ڵ ئیسرائیل نییه‌. ئیسرائیل خاكى ئێمه‌ى داگیرنه‌كردووه‌، چه‌كی كیمیایى له‌ ئێمه‌ نه‌داوه‌، به‌ پێچه‌وانه‌وه‌ ئه‌و وڵاتانه‌ى راسته‌وخۆ كێشه‌یان له‌ گه‌ڵ ئیسرائیل هه‌یه‌، ده‌ست و قاچی ئیسرائیل ماچ ده‌كه‌ن بۆ ئه‌وه‌ى كێشه‌كانیان چاره‌سه‌ر بكه‌ن، باشه‌ ئێمه‌ كه‌ كێشه‌مان نه‌بێ بۆچی كێشه‌ بۆخۆمان دروست بكه‌ین. به‌ دانپێدانانى هه‌موو دونیا ئیسرائیل ده‌وڵه‌تێكی زۆر گرنگی جیهانه‌، كه‌واته‌ ئێمه‌ وه‌ك كورد یان وه‌كو عێراقی بۆ كێشه‌ بۆخۆمان دروست بكه‌ین.

* هه‌ندێك رۆشنبیری كورد ده‌ڵێن كورد له‌ شوێنێكی جوگرافی وایه‌ نابێ په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ ئیسرائیل دروست بكات، رای تۆ چییه‌ به‌رامبه‌ر ئه‌و بۆچوونه‌؟

- ئه‌وانه‌ با بفه‌رموون بچنه‌ حه‌وزه‌ی قوم. كورد میلله‌تێكه‌ سیاسه‌ت ده‌كا، عیباده‌ت بۆ خوایه‌، سیاسه‌تیش بۆ ژیانه‌. ئاخر كه‌س ماڵی كوردى خراپ نه‌كردووه‌ كوردى وا نه‌بێت، هه‌میشه‌ ئێمه‌یان ترساندووه‌ له‌ په‌یوه‌ندی ئیسرائیل، بۆ بترسین. ئیسرائیل نه‌ تارانه‌ و نه‌ دیمه‌شق و نه‌ ئه‌نقه‌ره‌یه‌.

*سه‌ردانه‌كه‌ت  چ سوودێك بۆ عێراق و كوردستان هه‌بوو؟

- به‌ بۆچوونى من زۆر گرینگه‌ ئیسرائیل تێبگات كه‌ ئێمه‌ وه‌ك عێراق و وه‌ك كورد كێشه‌مان له‌ گه‌ڵ ئیسرائیل نییه‌. گرنگییه‌كی ئه‌و سه‌ردانه‌ی من له‌وه‌دابوو ئه‌وه‌ جاری یه‌كه‌م بوو  له‌ مێژووى كورددا شیمۆن پێرز كوردێك  به‌ره‌سمی داوه‌تی ئیسرائیل بكات .

* په‌یامى قه‌ره‌یلان بۆ ئیسرائیل چ بوو؟

-په‌یامه‌كه‌ى ئه‌وه‌بوو ئێمه‌ دوژمنایه‌تیمان له‌ گه‌ڵ ئیسرائیل نییه‌ و پێمان خۆش نییه‌ ئیسرائیل هاوكارى توركیا بكات له‌ دژی ئێمه‌، فڕِۆكه‌ی سیخوڕیان هه‌ڵبستن و مه‌شق به‌سوپای توركیا بكه‌ن، منیش ئه‌و په‌یامه‌م گه‌یانده‌ شێمون پێرز.

* وه‌ڵامی چ بوو؟

- وتى راست نییه‌ و ئێمه‌ هیچ دوژمنایه‌تییه‌كمان له‌ گه‌ڵ پ ك ك نییه‌، ئه‌وه‌ى ئێمه‌ له‌ گه‌ڵ توركیا ده‌یكه‌ین شتی دیكه‌یه‌ و په‌یوه‌ندی به‌ كورده‌وه‌ نییه‌، له‌وانه‌یه‌ به‌رامبه‌ر به‌ ئێران و هه‌ندێ پرسی دیكه‌ بێ، وتیان هه‌ڵه‌یه‌كمان كردووه‌ دووباره‌ى ناكه‌ینه‌وه‌.

* كێ هه‌ڵه‌ى كردووه‌؟

- ئیسرائیل.

* چ هه‌ڵه‌یه‌كى كردووه‌؟

- بێگومان هه‌ڵه‌كه‌ له‌ هه‌ردوولا بووه‌. مه‌حموود عوسمان و حه‌بیب فه‌یلی كاتى وایان له‌ جه‌نابی سه‌رۆك بارزانی كرد، ئه‌گه‌رچی په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ ئیسرائیل هه‌بوو، به‌ڵام ترساندیان و نه‌یانهێشت سوود له‌وه‌ وه‌رگرین، ئێ كاكه‌ كه‌ په‌یوه‌ندی هه‌یه‌ با سوودی لێ ببینین. یان په‌یوه‌ندی نابه‌ستم یان كه‌ به‌ستم سوودی لێوه‌رده‌گرم.

*مه‌حموود عوسمان هه‌موو ئه‌و په‌یوه‌ندیانه‌ی له‌ گۆڤاری (الوسگ) دا ئاشكراكردن؟

- مه‌حموود عوسمان یه‌ك شتی دروستی ئاشكرا نه‌كردووه‌ و ناشوێرێ ئاشكرای بكات. مه‌حموود عوسمان هه‌ر له‌ خۆیه‌وه‌ چه‌ند ناوێكی داوه‌ كه‌ ئه‌مانه‌ چوونه‌ته‌ ئیسرائیل بوون، ئه‌وه‌ هه‌مووی درۆیه‌، یه‌ك شتى به‌ راستى نه‌وتووه‌. مه‌حموود عوسمان با موناقه‌شه‌ی من بكات.

* ئه‌و لیستی ناوه‌ى كه‌ له‌ كتێبی (الأسگوره‌ و الحقیقه‌)دا هه‌یه‌، كه‌ ده‌ڵێ له‌سه‌رده‌می شۆرشی ئه‌یلول دا چوونه‌ت ئیسرائیل راسته‌؟

- درۆیه‌، له‌ هه‌موو كوردستان 6 كه‌س هه‌بووه‌ كه‌ په‌یوه‌ندی راسته‌وخۆ و ناڕاسته‌وخۆی به‌ ئیسرائیله‌وه‌ هه‌بووه‌، ئه‌وانى دیكه‌ هه‌مووى درۆیه‌.

*هیچ په‌یامێكیان بۆ سه‌ركردایه‌تی عێراق و سه‌ركردایه‌تی كوردستان دایه‌ تۆ؟

-هه‌ندێك.

* جگه‌ له‌ تۆ، چ كه‌سێكی دیكه‌ له‌ عێراق و وڵاته‌ عه‌ره‌بیه‌كانه‌وه‌ هاتبوو ؟

-ئه‌وه‌ى ئاشكرا من بووم، عه‌ره‌ب زۆر بوون، مادام ئه‌وان ناوێرن چوونه‌كه‌یان ئاشكرا بكه‌ن منیش ناویان نایڵێم، من له‌وێ بووم و شانازی ده‌كه‌م كه‌ له‌وێ بووم و خوازیارم ئه‌گه‌ر بشمرم له‌وێ بمرم و له‌ به‌ر دیوارى موقه‌ده‌س بمشارنه‌وه‌. چونكه‌ ئیسرائیلی میلله‌تێكی عاقلن.

*چ شتێك تۆ هێنده‌ به‌ ئیسرائیله‌وه‌ ده‌تبه‌ستێته‌وه‌؟

- میلله‌تێكی عاقڵن. جووه‌ك له‌ ئوسترالیا، له‌ ئه‌فریقیا، له‌ مه‌غریب یاخود له‌ ئه‌ورووپا ببینه‌ هه‌موویان وه‌ك یه‌ك قسه‌ده‌كه‌ن، واده‌زانیت له‌ گه‌ڵ یه‌ك كه‌س قسه‌ ده‌كه‌ی. پێویسته‌ ئێمه‌ی كوردیش فێری ئه‌و هاوبیرییه‌ ببین.

* له‌م ماوه‌یه‌ زۆر شت به‌ باش و خراپ له‌ سه‌ر ئیسرائیل له‌ رۆژنامه‌كانى كوردستاندا نووسران، ئه‌وان چاودێری  رۆژنامه‌گه‌رى كوردی ده‌كه‌ن؟

- زۆر باش.

* چ كاردانه‌وه‌یه‌كیان هه‌یه‌؟

- هیچ. خۆی گه‌وره‌یی ئیسرائیل له‌وه‌دایه‌ كه‌ كاردانه‌وه‌ى نییه‌.

* ئاگات له‌و منداڵه‌ عێراقییانه‌ هه‌یه‌ كه‌ بۆ چاره‌سه‌ری ده‌برێنه‌ ئیسرائیل؟

-به‌ڵێ، ئه‌و مه‌سه‌له‌یه‌ ئه‌وه‌بوو هه‌ندێك منداڵی عێراقی نه‌خۆشی دڵیان هه‌یه‌، پێویستیان به‌ چاره‌سه‌ر هه‌بوو، هه‌ندێك ده‌وڵه‌ت هه‌یه‌ بۆ ئه‌وه‌ى ڤیزایه‌ك وه‌ربگریت پێویسته‌ خانووه‌كه‌ت بفرۆشیت، ئیسرائیل وتى با بێن و به‌خێر بێن، منیش زۆر سوپاسی ئیسرائیل ده‌كه‌م بۆ ئه‌م كاره‌.

* ده‌ڵێن رێكخراوێك هه‌یه‌ له‌ به‌غدا ئه‌و كاره‌كه‌ى رێكخستووه‌؟

- هیچ رێكخراوێك نییه‌، چوونه‌ ئوردن و له‌وێ كاره‌كه‌ كراوه‌ نه‌ك له‌ به‌غدا.

 

الى فهرست الاخبار